Veilig zwemmen in open water

Kies een officiële zwemlocatie

Officiële zwemlocaties zijn er niet voor niets: het water wordt er tijdens het badseizoen gecontroleerd, de bodem en oevers zijn beoordeeld op veiligheid, er zijn geen vaargeulen en bij problemen worden waarschuwingen afgegeven. Nederland telt honderden van deze locaties — vrijwel altijd is er één in de buurt.

Bekende maar onofficiële zwemplekken worden op deze site duidelijk gemarkeerd: de waterkwaliteit wordt daar niet gecontroleerd en er is geen toezicht. Zwemmen is er op eigen risico.

Rivieren en kanalen: niet doen

Rijkswaterstaat raadt zwemmen in rivieren zoals de Waal, de IJssel en de Maas sterk af, en bij vaarwegen, bruggen, sluizen en stuwen is het verboden. De stroming is sterker dan hij lijkt: bij kribben ontstaan draaikolken en neerwaartse stroming waar zelfs geoefende zwemmers niet tegenop zwemmen, en schepen veroorzaken zuiging die je onverwacht meetrekt.

Ook in kanalen ligt het gevaar in scheepvaart en steile, gladde oevers waar je moeilijk uit het water komt. De ranglijsten en kaart op deze site bevatten daarom vrijwel uitsluitend plassen, meren en zeestranden.

Koud water en je lichaam

Open water is kouder dan het lijkt, ook op warme dagen. Bij plotselinge onderdompeling in koud water kan koudeschok optreden: een onwillekeurige happen naar adem en hyperventilatie, precies wat je onder water niet wilt. Ga rustig te water, blijf de eerste minuten dicht bij de kant en let op de actuele watertemperatuur — die zie je op deze site per zwemplek, gemeten door het dichtstbijzijnde Rijkswaterstaat-meetstation.

Vuistregels

Zwem nooit alleen en houd kinderen altijd binnen handbereik — verdrinking is stil en snel. Drink geen alcohol voor het zwemmen. Check vooraf de waterkwaliteit en ter plaatse de borden. Zwem haaks op de stroming naar de kant als je toch wordt meegevoerd, en raak niet in paniek: drijven en om hulp roepen is effectiever dan tegen de stroming in vechten.

Veelgestelde vragen

Waarom is zwemmen in rivieren gevaarlijk?

Door sterke en onvoorspelbare stroming (vooral bij kribben), zuiging van passerende schepen en koud water. Rijkswaterstaat raadt zwemmen in rivieren sterk af; bij vaarwegen, bruggen en sluizen is het verboden.

Wat is koudeschok?

De reactie van je lichaam op plotselinge onderdompeling in koud water: naar adem happen en hyperventileren, waardoor je water binnen kunt krijgen. Ga daarom rustig te water en blijf de eerste minuten dicht bij de kant, ook op warme dagen.

Is een onofficiële zwemplek onveilig?

Niet per definitie, maar er is geen kwaliteitscontrole, geen veiligheidsbeoordeling van bodem en oevers en geen toezicht. Op deze site zijn onofficiële plekken duidelijk gemarkeerd; zwemmen is er op eigen risico. Kies bij twijfel een officiële locatie in de buurt.

Waar zie ik de actuele watertemperatuur?

Op elke zwemplek-pagina op deze site, gemeten door het dichtstbijzijnde live meetstation van Rijkswaterstaat, inclusief het verloop van de afgelopen twee weken.